‘Yenge’
Daha ortaokul sıralarında öğrendik raconu(!)…
Bir arkadaşımız, karşı cinsten birine ilgi duyuyorsa ‘yengemiz’ olurdu… Çoğu zaman arkadaşımızın platonik olarak yaşadığı, karşıdakinin haberinin bile olmadığı ‘ilişkide’ biz ‘yengeye’ saygıda kusur etmezdik.
Arkadaşımızın ilgisi sürdüğü sürece dönüp bakmak bile ayıp sayılırdı…
***
Ailelerimize gelin olarak giren ağabey, amca, dayı eşlerine de saygı göstermek zorunluydu.
Yengelerimiz, çoğunlukla aileden biri olur, kendi kız kardeşlerimize, ablalarımıza gösterdiğimiz sevginin, saygının fazlasını onlara göstermeye çalışırdık.
‘Dışarıdan’ gelmiş olmaları hiç bir şeyi değiştirmezdi. Yengelerimiz de bizleri kız kardeşlerimiz kadar severdi.
***
Politik yaşamda da ‘yengeler’ olurdu.
Yoldaşlarımızın eşleri, sevgilileri ‘yengeydi’. Hiç birine ‘yan gözle’ bakmak aklımızdan bile geçmezdi.
***
Politik ‘karşıtlarımızın’ aileleri de özellikle 1980’li yıllardan sonra gündeme gelmeye başladılar.
Süleyman Demirel’in eşi ‘Nazmiye Hanım’ ilk tanıdığımız politikacı eşi oldu. Hanımefendi kimliğiyle bilinen Nazmiye Hanım için Demirel’in seçim kaybettiği bir gün Güniz Sokağa gelenler ‘Nazmiye, pabucu yarım, çık dışarıya oynayalım’ sloganları attığında Süleyman Demirel’in çok üzüldüğü anlatılmıştı.
Doğrusu, Demirel’i hiç sevmeyen biri olarak Nazmiye ‘yengeye’ böyle davranılmasından ben de hiç hoşlanmamıştım. Eşine eleştiri yapabilecekken, politik ortamlarda neredeyse hiç bulunmayan Nazmiye hanım’ı hedef almak doğru değildi.
***
Özal iktidarı ile birlikte ‘ailenin kadınları da’ iktidar nimetlerinden pay almaya başladı. ‘Papatyaların’ lideri Turgut Özal’ın eşi Semra Hanım, Lale Devri eğlencelerine taş çıkartıyor, kızları Zeynep’se ‘gece hayatıyla’ manşetleri süslüyordu.
Basında da kamuoyunda da aileye dönük sert eleştiriler çıksa da ailenin kadınlarına bir şey yapmak kimsenin aklından geçmedi.
***
Bülent Ecevit’in eşi Rahşan Hanım, politikacı eşlerinin en politik olanıydı. Ama tek bir gün bile özel yaşamıyla gündeme gelmedi. Rahşan Hanıma yöneltilen en büyük eleştiri, eşini çok sıkı ‘denetim altında’ tutmasıydı.
***
Mesut Yılmaz, Yıldırım Akbulut gibi başbakanlık yapan ANAP liderlerinin eşlerine yönelik de her hangi bir sıkıntı çıkarıldığını hatırlamıyorum.
***
Erbakan’ın eşi ( Nermin Hanım’dı galiba) gözlerden uzak, sakin bir yaşamı tercih etti.
***
Ülkenin ilk kadın başbakanı Tansu Çiller’in eşiyse ‘bankaları batıran’, eşi kadar ülkeye zarar veren biriydi. Özer Çiller ‘enişte’ sıfatıyla hiç anılmadı.
***
Abdullah Gül’ün eşi Hayrunisa Hanımsa ‘ilk başörtülü’ first leydi sıfatını taşıyordu. Cumhuriyet değerleri ile başörtüsünün bağdaşmadığı gerekçesiyle eleştirilse de kişiliğine ilişkin en küçük eleştiriye uğramadı.
***
Tayyip Erdoğan’ın eşi Emine Hanım’a yönelik bir dönem sert sözler edildi. Zaman zaman küfüre varan hakaretler duyuldu. Bu duruma itiraz eden ilk kişiler de ‘solcu kadınlar’ oldu. Kadınların itirazıyla küfürler kesildi, eleştiri yapılacaksa iktidarın gerçek sahibine yöneltilmesi istendi.
•••
Mafya lideri Sedat Peker, bir dönem çeşitli ifşalara başlamıştı. Gerekçe olarak da ailesine yönelik açıklamalardan dolayı böyle bir şey yaptığını söylüyordu.
‘Oluk oluk kanımızı akıtacağını’ söyleyen Peker’e dönük eleştirilerin ailesi üzerinden yapılmasını doğru bulmadığımı yazmıştım o günlerde. Eşine ve kız çocuklarına dönük yapılanları asla onaylamamıştım.
***
İstanbul Belediye Başlanlığı adaylığı sırasında Binali Yıldırım ile Ekrem İmamoğlu’nun eşlerinin fotoğrafları yayınlanıyordu. Yıldırım’ın eşine fiziksel özellikleri nedeniyle getirilen eleştirilere Dilek Hanım itiraz etti. ‘Ben onda aile büyüklerimi görüyorum’ diyerek Yıldırım’ın eşine yönelik eleştirileri sonlandırdı.
***
Ahmet Şık, geçmişten gelen gazeteciliği ve muhalif vekilliği nedeniyle sık sık sorun yaşar.
Gazeteciliği döneminde polisin en çok saldırdığı gazeteciler arasındaydı. Coplarla kırılan kafasının kanlı fotoğrafları sık sık gazetelerde yer alırdı.
Gülen Cemaatine dönük yazdıkları nedeniyle de daha basılmamış kitabı toplatılmış ve tutuklanmıştı.
Sert ve mücadeleci tavrı nedeniyle bu günlerde de sık sık gündeme geliyor.
Fon dolandırıcılığında yaşananlara ilişkin açıklamaları nedeniyle Adalet Bakanına yönelttiği sorular Şık’a baskı olarak geri dönüyor.
Önce birlikte lokanta çalıştırdığı sosyalist arkadaşımız Ahmet Saymadi tutuklandı. TİP Genel Başkanı Erkan Baş, Saymadi’ye ‘Ahmet Şık bakanla ilgili tweetleri silsin, seni serbest bırakılım’ dendiğini açıkladı.
O da yetmedi ve sıra ‘yengeye’ geldi!
‘Ailenin kutsallığı’, siyasi rakiplerinizin ailelerine saygı gibi kavramlar yerle bir edilerek Şık’ın eşi ‘milletvekili evi’ basılarak gözaltına alındı. ( Burada bir küçük not ekleyelim. Ülkü Ocakları Başkanı Sinan Ateş cinayeti sonrası katil zanlısının bulunduğu ev MHP milletvekilinin evi olduğu için basılamamıştı.)
Bu aralar pek moda olan ‘casusluk’ suçlamasıyla göz altına alındı Yonca Verdioğlu Şık. ( Sovyetler Birliği devleti varken solculara sık sık Sovyet casusu suçlaması yapılırdı! Şu anda Türkiye ile ekonomik, siyasi ve coğrafi ilişkisi neredeyse sıfır olan Küba, Kuzey Kore gibi ülkeler var. Solcular bunlara mı casusluk yapacak bilemiyorum!)
Neyse ki Yonca ‘yengemiz’ serbest bırakıldı.
İktidar sahiplerine şunu hatırlatalım… Ailelere ‘bulaşmak’ kimseye fayda sağlamaz. Bir derdiniz varsa, sorunu muhatabıyla çözün.
Ahmet Şık’la bir derdiniz varsa, Ahmet Şık ortadadır. Yapmadığınız şey değil, çoğunluk elinizde, isterseniz dokunulmazlığını da kaldırırsınız! Şık, demokratik alanda sizinle her türlü mücadeleye girişir, hakkını arar.
Aileleri işin içine çekmeye çalışmaksa akıl ve ahlak dışıdır.
Nazmiye Hanıma, Berna Hanıma, Rahşan Hanıma, Nermin Hanıma, Hayrunissa Hanıma, Emine Hanıma küfür etmek, eşlerinden dolayı onlara saygısızlık etmek ne kadar yanlışsa, muhalif vekillerin ailelerine, iş yerlerine dokunmak da ayıptır.
En basit ‘raconlara’ bile uymadan ülke yönettiğinizi sanıyorsanız yanılıyorsunuz..
Hukuk hepimize gereklidir…
(Sonradan not: Başak Demirtaş’a yapılan saygısızlık ve rezilce paylaşımları yeniden gündem olmaması için yazmak istemedim…)
Fotoğraf: Yonca Verdioğlu Şık ve Ahmet Şık