TARİHİNİ SOLA DÖNDÜR.. 31 AĞUSTOS..

Ethem Dinçer

TARİHİNİ SOLA DÖNDÜR.. 31 AĞUSTOS..

1867 - Fransız şair Charles Baudelaire 46 yaşında yaşamını yitirdi. Kötülük Çiçekleri en bilinen eseridir.

1908 -Amerikalı oyun yazarı ve romancı William Saroyan doğdu. Bitlis'ten ABD'ye göç eden bir Ermeni ailenin çocuğu olan Saroyan'ın çok sayıda kitabı Türkçeye de çevrildi.

1917 - Asker ve siyasetçi Turgut Sunalp doğdu. 12 Mart darbesinde etkili generaller arasında yer alan Sunalp'in 12 Eylül darbesi sonrası kurduğu MDP ile iktidara getirilmesi hedeflenmişti. Gözaltında copla tecavüz iddialarına 'elimizde taş gibi askerler var' cevabını vermişti.

1918 - Osmanlı'nın son padişahı Vahdettin tahta oturdu.

1921 – Mustafa Kemal, Çerkez Ethem güçlerinin dağıtılması için Batı Cephesi Komutanlığı’na talimat verdi.

1927 - Osmanlı Ermenisi, isyancı lider Andranik Ozanyan 62 yaşında yaşamını yitirdi. Önce Hınçak, sonra Taşnak saflarında savaştı. Sason isyanının liderleri arasındaydı. Rus ve Bulgar ordularında da Osmanlıya karşı savaştı. Çok sayıda sivilin ölümünden de sorumlu tutuldu.

1939 - Polonyalı kılığına bürünmüş Alman güçleri kendi ülkelerine düzmece bir saldırı düzenlendi. Gleiwitz Vakası olarak bilinen olay 2.Dünya Savaşı'nın başlaması için tertiplendi.

1948- Sanatta sosyalist gerçekçiliğin kuvvetli bir destekçisi, Sovyet komünist Andrey Jdanov 52 yaşında yaşamını yitirdi.

1951 -Ruh ve sinir hastalıkları uzmanı Mazhar Osman Usman 67 yaşında yaşamını yitirdi. Türkiye'de ilk akıl hastanesini kuran (Bakırköy), alanının öncü bilim insanları arasındadır.

1957- Malezya bağımsızlığını kazandı.

1959- İleri Yurt gazetesi Musa Anter’in şiirini Kürtçe yayımladı.

1960 - Lübnan'daki Hizbullah örgütünün lideri Hasan Nasrallah doğdu.

1966 - Çorum Belediyesi’nin Genel-İş üyesi 52 temizlik işçisi 2 hafta süren 730 km’lik yürüyüşün sonunda Ankara’dan İstanbul’a ulaştı. TİP Üsküdar İlçe Sekreteri Deniz Gezmiş Çorum Belediyesi işçileriyle birlikte Taksim’de Türk-İş yöneticilerini protesto etti, gözaltına alındı.

1967 -Sovyet yazar Ilya Ehrenburg 76 yaşında yaşamını yitirdi. İspanya İç Savaşına katılan, gazetecilik de yapan Ehrenburg Paris Düşerken - Fırtına - Dipten Gelen Dalga üçlemesiyle tanınır.

1967 - Azeri asıllı İranlı öğretmen ve çocuk hikâyeleri ile halk masalları yazarı Samed Behrengi 28 yaşında Şah güçleri tarafından öldürüldü. Bir Şeftali Bin Şeftali, Küçük Kara Balık gibi unutulmaz çocuk kitapları yazdı.

1967-– TİP Genel Başkanı ve Russell Mahkemesi Soruşturma Komisyonu üyesi Aybar Türkiye’ye dönüşte basın toplantısı düzenledi:”ABD Vietnam’da bilyalı bombalarla sivilleri hedef alıyor. Amerika Vietnam’da yenilmedikçe, Türkiye’den Amerika’yı atmak mümkün olmayacaktır.”

1967-– Haydée Tamara Bunke Bider Bolivya'da pusuda öldürüldü. Tania olarak tanınan savaşçı 1961'de Demokratik Almanya'dan Küba'ya taşınmıştı. Bolivya'da Che ile birlikte savaşıyordu.

1977 – Türkiye’de ilk kez gensoruyla hükümet düşürüldü: 218 güvenoyuna karşılık 228 güvensizlik oyuyla İkinci Milliyetçi Cephe (MC) iktidarı devrildi.

1980 - Polonya'da, Dayanışma Sendikası kuruldu.

1987- “Cezaevlerindeki baskı ve işkenceleri protesto etmek ve talepleri TBMM’ye bildirmek için” İstanbul’dan Ankara’ya yürüyen yaklaşık 100 tutuklu-hükümlü yakını 2.günde Bursa üzerinden Eskişehir’e ulaştı; otobüslerden inmelerine izin verilen 29 kişi SHP İl Binası’na yürüdü.

1995- Keçiören Belediye Başkanı MHP’li Turgut Altınok’un “A Takımı” oluşturduğu bilinen çetenin Keçiören-Ovacık Kendinyap sitesinde, Fen İşleri’ne ait araçla Ovacık’a gelerek, 20’ye yakın insanı silahla taraması sonucu Erdal Yıldırım öldürüldü. 20 yaşındaki Erdal’ın cenazesi, geniş bir katılımla, büyük bir tepkiyle Karşıyaka Mezarlığı'nda toprağa verildi.

1997 - Prenses Diana ile arkadaşı Dodi Al Fayed, Paris'te bir trafik kazasında öldüler. Diana'nın 'saraya uygun bir gelin olmadığı' iddiasıyla öldürüldüğü de iddia edildi.

2001- F tipi cezaevlerine karşı başlatılan ölüm oruçları 317. güne girerken cezaevinden bir süre önce tahliye edilen Hülya Şimşek ölüm orucunun 286. gününde Küçükarmutlu'da hayatını kaybetti.

2002- F tipi cezaevlerini protesto amacıyla sürdürülen ölüm orucu eyleminde 39 yaşındaki DHKP/C davası tutuklusu Fatma Tokay eylemin 395. gününde yaşamını yitirdi.

2005- Bağdat'ta 1 milyon Şii, ölüm yıldönümünde yedinci imamları Musa Kazım'ın türbesine yürürken, dört havan topu ve bir roket atıldı, panik çıktı; çoğu kadın ve çocuk 965 kişi öldü, 815 kişi yaralandı. Şii Başbakan İbrahim Caferi üç günlük yas ilan etti.

2006- İstanbul'da Lübnan'a asker gönderilmesini protesto eden dört üniversiteli genç linç edilmek istendi. Polis gençleri gözaltına aldı. İstanbul Emniyet Müdürü Celalettin Cerrah linç girişimini "güzel ve haklı bir tepki" olarak değerlendirdi.

2020 -Sinema ve dizi oyuncusu, seslendirme sanatçısı Haldun Boysan 62 yaşında yaşamını yitirdi.

2021 -Yazar, senarist, şair ve oyuncu Ferhan Şensoy 70 yaşında yaşamını yitirdi. Ortaoyuncular topluluğun kurucusu, Ferhangi Şeyler'in yaratıcısıydı. Münir Özkul, tiyatronun 'kavuğunu' ona devretmişti. Şahları da Vururlar, Kahraman Bakkal Süpermarkete Karşı, İstanbul'u Satıyorum gibi unutulmaz oyunları yazdı, yönetti, oynadı.

Karakalem portre: Ferhan Şensoy

Çizim: Hakan Eken

İlk yorum yazan siz olun
UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.