Foto Galeri
Site ��i Arama
�ok Okunanlar
Link Bankas�
Yorumlar
Piyasalar
DOLAR
5,7701
EURO
6,3816
IMKB
0.00
Hava Durumu
Karakter boyutu : 12 Punto 14 Punto 16 Punto 18 Punto
Sizi Gidi Sizi... 4 Nisan 1337 (1921)...
Belediye'de ve Valilikte o kadar "adam " var ki, her eyi kutluyolar ama, bir kentin ve kendilerinin var oluunu kutlamay akl edemiyorlar... Neredeyse ,"Sokakta yryenlerin tkezlenme gn" olsa onu kutlamaya hazr olanlar, nedense kendilerine n
14 Mart 2008 Cuma 19:25

   Belediye'de  ve Valilikte o kadar "adam " var ki, her eyi kutluyolar ama, bir kentin ve kendilerinin var oluunu kutlamay akl edemiyorlar...

Neredeyse ,"Sokakta yryenlerin tkezlenme gn" olsa onu kutlamaya hazr olanlar, nedense kendilerine nvan verilmesini salayan bu gn unutuyorlar...

Bakalm, bu kez bizim hatrlatarak ne getiimiz bu yeni "gurur verici" Ordu Olay'ndan  nasl bir "Grev" kacak.  Halkn  milyonlarca Yeni Trk Liras  birilerine, nasl "kaynak olacak..."

Hadi bakalm "Aslan Rsmat" lar grev sizde....

4 Nisan 1337 (1921)"de ORDU" NUN MSTAKL SANCAK (Liva) OLMASI

   Byk Millet Meclisi'nde alnan karara gre, 4 Nisan 1337 (1921) tarihli Resm Gazete"de yaymlanan 69 sayl kanunla Merkezi Ordu olmak zere Canik Sanca'na merbut Fatsa ve nye kazalarnn rapt ve ilhak suretiyle Ordu Mstakil Livas tekil olunmutur. diye kamuoyuna ilan olunmutur.
  Osmanl mparatorluu dneminde, Mlkiye taksimatnda mutasarrf idaresinde bulunan memleket parasna verilen ada da Liva denilirdi.

Bunun yerine Sancak da denilirdi.

Eskiden memleketin mlki taksimat yle idi: Nahiye, kaza, liva (sancak), vilayet
limizin bamsz bir sancak vasfn kazanmas olayn imdiki kuaklar olan bizler de ve bizden sonra ocuklarmz da bilmemektedir, nasl ve ne artlarda Ordu Sancak olabilmitir, O gn, bugn Ordu"nun Vilayet olmasna kimler kar km, kimler hazmedememitir, bir grelim, tarihteki o sisli ve tozlu hatralara doru geri dnelim, buyurun..

     Ordu kazas, mlki idare bakmndan Osmanl dneminde arki Karahisara bal kalrken baz Ordu"lu idareciler arki Karahisar da vazife yapmlardr.

   Bunlardan, arki Karahisar da en son Perembe ilesindeki, Vonal Rfat Bey Mutasarrf vekili olarak grev yapmtr.
  Rfat Bey, Koylu Hisar Kaymakam iken buraya Mutasarrf vekili olarak tayin edilmitir. soyad Vona olan bu zat zamannda ebinkarahisar"da ilk defa Mdafaa hukuk cemiyeti kurmutur.

Vonal Rfat Bey,1924 ylnda Ordu Sancana Vali Vekili olarak atanm, Atatrk"n 1924 yl Eyll aynda yapt Karadeniz gezisinde, Cumhurbakan Gazi Mustafa Kemal Paa"y bu sfatyla karladktan sonra, Valilie asaleten atanmtr.

  Ayrca, Ordu linin Sancak olma olaynda Ordu halknn unutamayaca ve rahmetle anmas, minnet ve kran dolu olmas gereken bir ahsiyeti tanmamak ise ayr bir eksikliktir.

   Bu ahs, Ordu"nun mstakil bir sancak olmasnn ncs olan, ebinkarahisar sancan Byk Millet Meclisinde mebus olarak temsil eden Mesudiyeli Serdarzade Mustafa beydir ve biz Ordu"lularn kalbinde ebediyen yaayacaktr.
   Serdarzade Mustafa bey, ise II.Merutiyetin ilanndan sonra kurulan Osmanl Meclis-i Mebusan"nda, arki Karahisar Mebus olarak bulunmutur..

  Bu defa, 23 Nisan 1920"de, Ankara"da kurulan Byk Millet Meclisin"de yine arki Karahisar Mebusu olarak grev yapmaktadr.

  23 Nisan 1920 tarihinde Ankara"da toplanan Trkiye Byk Millet Meclisinde (TBMM) Canik mebusu olarak bulunan, nyeli Hasan Fehmi Efendi"de Ordu"nun deil nye"nin sancak olmasna almtr..

    Meclis alm, 30 Kasm 1920 gn, meclisin 106.toplants yaplmaktadr.

    O gn ,Byk Millet Meclisine bir mazbata sunulmutur.

   Bu mazbatada Giresun,Tirebolu ve Ordu kazalarndan mrekkep merkezi Giresun olan mstakil Liva (sancak) tekil edilmesi talep edilmektedir. 

    Pontus"u Rumlara ve etelere ekyalara kar daha iyi ve ciddi mcadele edilmesi iin TBMM"de Giresun"un vilayet olmas yolunda karar alnmak isteniyordu.

   Milli Mcadelenin en skntl geen o gnlerinde gen Trkler askere alnp, cephelerde arprken, Karadeniz"in her yerinde cephe arkasnda Rum Pontus eteleri ile ermeni komitaclar ve asker kaaklarndan mteekkil eteler ortal kan glne evirip,kasp kavuruyorlard.

   Bu etelerden biri Ordu"nun Vona nahiyesinden Soytar olu smail etesi idi.

    1922 yl balarnda, ebinkarahisar Jandarma Taburu ile sivil Milis efradnn banda takibe kan Mutasarrf ile mahiyetini amba Yaylasnda pusuya dren Soytar olu ve etesi bu pusuda Livann doktoruyla birlikte 10 kiiyi vurmu, Mutasarrfla birlikte takip mfrezesinin bir ksm etenin eline dmt.

    Ancak, Soytar olu gerek mutasarrf ve gerek yanndakilere hibir ktlkte bulunmam, aksine sayg gstererek hepsini serbest brakmtr. Soytar olu ,ayn yl etesinden ayr kalan birka kii ile birlikte Ordu"nun Ulubey nahiyesinde hkmete teslim olmu, Mart 1923 aynda aslarak, cezalandrlmtr.

    O tarihte Ordu ve Giresun birer kaza olup, Trabzon vilayetine bal bulunuyorlard.

    Bu talep, encmenlerden teklif edildii ekilde hibir deiiklie uramadan hazrlanan esbab mucibe layihasyla birlikte Byk Millet Meclisinin tasvibine sunulmutur.

   Her ey tamam gibiydi Giresun mstakil bir Liva (sancak) olacak, Ordu kazas da bu yeni sancaa kaza olarak balanacakt.

   Karar, meclisin 30 Kasm gnl toplantsnda verilecektir. Ancak, Dahiliye Encmeni mazbatasnda bu teklif, (tek) muhalife kar kabul edilmitir.

Mazbataya muhalefet erhi koyan ise, arki Karahisar Mebusu Serdarzade Mustafa beydir.

te bu muhalifin kesilmesi, Ordu"nun idari tarihinde bir dnm noktas olacaktr.

  Serdarzade Mustafa bey, Ordu kazasnn mstakil Sancak olmasna nclk yapan ahs olarak meclisteki mzakerelerde bu takrire neden kar olduunu aklarken,kendisine bir ok satamalarda ve tarizlerde bulunulmu fakat o hibir ekilde grlerini savunmaktan vazgemeyerek,Giresun"un ayr, Ordu"nun ayr birer mstakil Sancak olmasn savunmutur.

    Meclis mzakereleri srasnda Serdarzade Mustafa bey"e, bata yine arki Karahisar Mebusu olan Memduh bey ile Bolu Mebusu olan Tunal Hilmi bey ve bir ok arkada destek vermilerdir. Neticede buna da muvaffak olmulardr.
  

Byk Millet Meclisinde alnan bu karara gre, 4 Nisan 1337 (1921) tarihli Resmi Gazetede yaynlanan 69 sayl kanunla Merkezi Ordu olmak zere Canik Sancana merbut Fatsa ve nye kazalarnn rapt ve ilhaki suretiyle Ordu mstakil Livas tekil edilmitir, ayni tarih ve 68 sayl kanunla da

   Merkezi Giresun olmak zere Tirebolu,Grele kazalar ile Karahisar arki Sancana merbut Krk nahiyesi ilhak edilmek zere Giresun Mstakil Livas tekil olunmutur.

 1924 ylnda karlan 71 sayl Anayasann 89.maddesine gre de (sancak) adlar Vilayet ile deitirildiinden, Ordu ve Giresun (Vilayet) ad altnda Mlki dare iinde yerlerini almlardr.

    Daha sonra Ordulular vilayet olmak iin gereken masraf tamamen kendileri karladlar.

    Bu karar, corafi ve iktisadi farkllk sebebiyle tarih boyunca Ordu ile pek az ilgisi olduklarn iddia eden, nye ve Fatsa"da byk tepki ile karland.    

   nye ve Fatsa halk TBMM"ne ok sayda telgraf ekerek, bu kararn deitirilmesi, nye"nin vilayet yaplp Fatsa, Terme ve Karaku"un buraya balanmas isteklerini  Milletvekillerine bildirdiler.

nye"de 17 Aralk 1920 tarihinde bunun iin bir de miting yapld. Ancak bu teebbsler sonu vermedi ve nye o tarihten bu yana Ordu"ya bal bir kaza olarak kald.

   Ama halen Ordu"nun Vilayet merkezi olmasn kabul edemeyen (Aratrmac - Orman Endstri Yksek Mhendisi M. Ufuk MSTEPE) gibi bir takm kesimler te Gm lkesi Homeros"un Alybe"si ve Demir lkesi Unich (Iron smelted) NYE"nin tarih sahnesinde siyas ve ekonomik alanda ilk kez ORDU karsnda geride brakld maks tarihtir bu 04 Nisan 1921 gn !!! diye NYE FATSA ARASI adl makalesinde ve (http://unyezile.com/unsa.htm) adl sitesinde byle kin kusarak ne yazk ki hale bu ada byle yazmaya devam edebiliyorlar.
  

Biz Ordu'lular yllardr ihmal edilen 4 Nisan 1921 de Ordu'nun mstakil Sancak olmasn ve peinden Vilayet oluunu birilerine inat her yl ciddi trenlerle kutlamalydk, kutlamalyz da...

 Bir tane sokamza minnetle arki Karahisar Mebusu Serdarzade Mustafa bey"in adn verebilirdik, ama Ordu'da yaayanlarn % 100'ne sorun bu ilerden ve olaylardan hi haberi yok...

te buyurun, Ordu'nun Vilayet olmasnn ilgin yks...

 Gerisi sizin kararnz...

arkadalar
muhsin kaymak
sevgili kardeler ben ordu merkezden deilim ama bu nyeli kardelerimi anlamakta glk ekiyorum yani kltrel,corafii,ekonomi olarak nefark var yada ne aryorsunuz bilmiyorum il olarak orduya balanmak okmu arnuza gidiyo . kaldki ben hehangi biir sorun da grmyorum . aslnda gurur duymak lazm evet byk bir ile ama orduda kk deil yani mesafe olarak giresun bize yakn nfusuda ordudan az . ozaman giresunu orduyam balayalm ile olarak brakalm bunlar
25 Nisan 2012 aramba 20:19
geride kalan il ile mnakaalar
Barbaros MELETL
bir beldenin il olmas veya olmamas... bu mudur, oray deerli klan, sorarm size? bu tartmalar kimseye fayda salamaz artk, eskide kald bunlar, dnya globalleti, artk nye ankara, ordu istanbul'dur, bir tklama mesafesindedir her yer. sevgili hemehrilerim, nemli olan, bulunduumuz yerde mutlu olabilmek, o beldeye ve halkna hizmet edebilmektir. ilin imkanlarndan yararlanalm, devlet buraya hizmet getirsin gibi yaklamlar artk ook geride kald. nitekim yle ileler var ki, ordu'nun 3-4 kat byklnde, misal; tarsus, gebze, iskenderun vs. ksaca deinmem gereken bir konu ise, ordu'nun il oluunda bir mesudiyelinin inanlmaz katklardr. uzak olmas ve kltrel ve corafi ufak baz farkllklardan olsa gerek, mesudiyeyi ve mesudiyelileri ordu'lu bile kabul etmeme gibi grler hala kendini gsterebilmektedir, tarihin iyi bilinmesinde fayda var. Selamlar.
11 Nisan 2010 Pazar 18:52
ekimeler bitmez
muhsin kaymak
saygdeer hemerilerim nyenin orduya bal olmasndan rahatszlk duyanlar anlamyorum karadenizin heryeri muhteem biyerler biyere balanacak bunda bieyler aramak aptalk olur neyani nfusu vardiye ilmi olacak o zaman o ekilde birsr ileler var onlardam il olsun.brakn bu ileride ilimizi ilelerimizi nasl tantrz bunlara bakalm selamlar.sayglar
03 Nisan 2010 Cumartesi 02:36
KN KUSMAK
M. Ufuk MSTEPE
Tarih pltformda tarih ncesine dek uzanan kltryle her daim varln gstermi NYE yerleim biriminin lyk olduu mevkiini bilimsel pltformda savunmak ve akl erevede karlarn korumak eyleminde bulunan bir aratrmacya KN KUSMAK tbirini yaktran bu szde makale yazarn esefle knyor ve ahsmdan zr dilemesini bekliyorum. Ordu, vilyet olarak nye'yi barnda tayacak lde ne tarih ne ekonomi ne de corafya olarak uygun deildir. Mtegallibe snfnn gafleti nedeniyle siyas bir hataya kurban gitmitir. Ne yazk ki Ordu, nye iin gmlek dardr!
04 Nisan 2008 Cuma 12:46